در حکایت نوسازی ناوگان

عصر خودرو- از میان نامه ها و پیام های رسیده، یکی از کارشناسان بازار در خصوص طرح خروج فرسوده ها و مشکلات آن مطالبی برای ما فرستاده اند که مطالعه آن می تواند تا حد زیادی زوایای پنهان این طرح و دلیل عدم موفقیت آن را برایمان روشن و بازگو کند.

به گزارش پایگاه خبری «عصر خودرو»، قبلا نیز گفته شد و همه می دانیم که ثبت نام کنندگان طرح فرسوده تا الان فرسوده سوار نبوده اند چرا که اکثر فرسوده سواران توان واریز پیش پرداخت کامیون نو را ندارند. اما گواهی اسقاط کامیون فرسوده (مجوز استفاده از تسهیلات با سود ۹%) از کجا تامین می شود؟ از رانندگان پیشکسوتی که سالیان دراز در این صنعت مشغول بوده اند و حال با این برنامه ها، آن ها را از میدان کار خارج کرده و به جمعیت بیکار کشور اضافه می کنیم. فرسوده سوار مجبور است با جلوگیری از تردد کامیون فرسوده اش، کامیونش را اسقاط و گواهی اسقاط آن را بفروشد و حالا کسی که خودش اصطلاحا ماشین دار بوده، یا به جمعیت بیکار کشور اضافه می شود یا حالا مجبور است به رانندگی برای دیگران بپردازد و یا به ناچار به شغل های کاذب روی بیاورد و این در حالی است که اکثر فرسوده سواران دارای سن بالای ۴۵ سال هستند که مخارج بالایی در زندگی دارند، از اجاره بهای منزل گرفته تا فرزند دانشجو و تهیه جهیزیه و هزار جور مخارج دیگر.
اما درامد دولت از صرفه جویی در مصرف سوخت در صورت خروج فرسوده ها و جایگزینی آن ها با کشنده های روز اروپایی تولید داخل چقدر است؟ در نوسازی ناوگان با کامیون های کم مصرف که در حدود ۳۰ لیتر مصرف سوخت کمتری نسبت به کامیون ها و کشنده های پر مصرف قدیمی دارند و با در نظر گرفتن میانگین ۱۵ هزار کیلومتر کارکرد برای یک کشنده در هر ماه ( البته نه با وضع بار فعلی) حدود ۴۵۰۰ لیتر گازوئیل در هر ماه صرفه جویی خواهد شد که نزدیک به یک و نیم میلیون تومان رقم پولی آن می شود. با احتساب حدود ۲۰۰ هزار کامیون پر مصرف، حدود ۹۰۰ میلیون لیتر گازوئیل در هر ماه صرفه جویی خواهد شد. فرض کنیم تمام حجم نفت خامی که از زمین استخراج می شود به مایع با ارزش گازوییل تبدیل شود و مواد ارزان قیمت تری که در جریان پالایش نفت خام به دست می آید را نادیده بگیریم. حال با دانستن این که در معاملات بین المللی، منظور از هر بشکه نفت خام ۱۵۸٫۹۸ لیتر نفت خام است، رقم صرفه جویی شده در حدود  ۵٫۶۶۱٫۰۰۰ بشکه نفت خام می شود که اگر میانگین هر بشکه نفت خام را ۶۰ دلار و هر دلار را ۴۲۰۰ تومان محاسبه کنید، با احتساب قیمت ۵۰۰ میلیون تومانی یک کشنده اروپایی به روز تولید داخل، به معنی ۲۸۵۰ دستگاه خواهد شد!. به این مفهوم که اگر دولت کامیون های فرسوده را اسقاط کرده و به مالکین به حق آن ها یک محصول رایگان نیز بدهد، می تواند این کار را فقط از روی صرفه جویی سوخت در هر ماه با ۲۸۵۰ دستگاه کشنده و کامیون به انجام برساند. حتی دست پایین گرفته و فرض کنیم برای همان ۹۰۰ میلیون لیتر سوخت صرفه جویی شده، فقط لیتری هزار تومان دولت یارانه بدهد که به گفته خود دولت این رقم بسیار بالاتر است، با احتساب هر کامیون ۵۰۰ میلیون تومانی، یارانه پرداختی برای این میزان سوخت در هر ماه برابر با مبلغ ۱۸۰۰ کامیون و کشنده خواهد بود.

ضمن این که کامیون نوسازی شده و استاندارد، باعث کاهش تصادفات خواهد بود، به حفظ محیط زیست کمک می کند، ذخایر نفتی بجای بیهوده دود شدن، صادر می شوند و ایمنی جاده ها بالاتر می رود و بسیاری از مشکلات خانواده های عزیزان راننده نیز حل می شود. بد نیست اشاره کنیم که وجود کامیون فرسوده به خاطر مشکلاتی که دارد مثل خرابی ها متعدد، سر و صدای زیاد در حین کار، رانندگی سخت تر، سرعت پیمایش پایین تر و… مستیقیم به جو و محیط خانواده ها نیز اثر می گذارد. اجرای راحت و ساده طرح خروج فرسوده ها هم به نفع رانندگان و سیستم حمل و نقل است، هم به نفع محیط زیست و هم اشتغال سازی بسیار بالایی در کشورمان ایجاد خواهد کرد.